በርበሬ የቅመማ ቅመም ድብልቅ ሲሆን በውስጡም ቺሊ በርበሬ፣ ኮሪደር፣ ነጭ ሽንኩርት፣ ዝንጅብል፣ የኢትዮጵያ ቅዱስ ባሲል (ቤሶበላ) ዘሮች፣ ኮራሪማ፣ ሩዳ፣ አጃዋይን ወይም ራድሁኒ፣ ኒጌላ እና ፋኑግሪክ ይገኙበታል። በርበሬ ከየትኛውም ውህድ ጋር የተሰራውን ወጥ ለማጣፈጥ የሚያገለግል የደረቀ ቅመማ ቅመም ነው።
ሚጥሚጣ ከበርበሬ ቀጥሎ ሁለተኛው በጣም ተወዳጅ የቅመም ድብልቅ ነው። በአጠቃላይ በበርበሬ ውስጥ ጥቅም ላይ ከሚውሉት የበለጠ ጠንካራ ከሆኑ በርበሬ የተሰራ ነው። በባህላዊ መንገድ ሁለቱንም ምግብ ከማብሰልዎ በፊት ቅመማ ቅመሞችን ለመቅመስ እና ሁለቱንም ሙቀትን እና ጣዕምን ለመጨመር እንደ ማጣፈጫነት ያገለግላል።
ምጥን ሽሮ ሽሮ የሚባል የኢትዮጵያ ተወዳጅ ምግብ ለማዘጋጀት የሚያገለግል ቅመም የተቀመመ የሽምብራ ዱቄት ነው። ጣዕሙን ለመጨመር እና ድስት ጥብስ ለማጥለቅ ጥቅም ላይ ሊውል ይችላል። በውስጡ ያሉት ንጥረ ነገሮች: በርበሬ, የሽንኩርት ዱቄት, የዝንጅብል ዱቄት, ነጭ ሽንኩርት ዱቄት ናቸው።
ሽሮ የተፈጨ ሽንብራ ወይም ምስር በቅመማ ቅመም ተዘጋጅቶ በወፍራም ወጥ ወይም ለጥፍ ተዘጋጅቶ የሚዘጋጅ የኢትዮጵያ ባህላዊ ምግብ ነው። ብዙውን ጊዜ በኢትዮጵያውያን የምግብ አሰራር ውስጥ ከሚገኘው ከእንጀራ፣ ከጣፋጭ ጠፍጣፋ ዳቦ ጋር ይቀርባል፣ እና እንደ ዋና ምግብ ሊበላ ወይም እንደ መጥመቂያ መጠቀም ይችላል።
አጃ ብዙ የጤና ጥቅማ ጥቅሞችን የሚሰጥ በጣም የተመጣጠነ እህል ነው። እንደ ቲያሚን፣ ማግኒዥየም እና ፎስፎረስ ያሉ እጅግ በጣም ጥሩ የአመጋገብ ፋይበር፣ ፕሮቲን እና አስፈላጊ የቪታሚኖች እና ማዕድናት ምንጭ ናቸው።
ቡና በዓለም ላይ በጣም ተወዳጅ እና በስፋት ጥቅም ላይ ከሚውሉት መጠጦች ውስጥ አንዱ ሲሆን በኢትዮጵያ የረጅም ጊዜ አዝመራ እና ፍጆታ ታሪክ ያለው ነው። የኢትዮጵያ ቡና ልዩ በሆነው ጣዕሙ የሚታወቅ ሲሆን በተለያዩ የአገሪቱ ክልሎች በርካታ ዝርያዎች ይበቅላሉ።
ቆሎ በቅመማ ቅመም እና በጨው የተቀመመ ከተጠበሰ እህል ወይም ጥራጥሬ የተሰራ የኢትዮጵያ ባህላዊ መክሰስ ነው። ቆሎ በፋይበር እና በፕሮቲን የበለፀገ ገንቢ እና ጣዕም ያለው መክሰስ ሲሆን ከተዘጋጁ መክሰስ ምግቦች ተመራጭ ነው።
በሶ በኢትዮጵያ ውስጥ ተወዳጅነት ያለው መጠጥ ነው። በበለጸገ፣ በለውዝ ጣዕሙ የሚታወቅ ሲሆን የምግብ መፈጨትን ማሻሻል እና የኃይል መጠን መጨመርን የመሳሰሉ የጤና ጠቀሜታዎች እንዳሉትም ይታመናል።
አብሽ፣ የፌኑግሪክ ዘር፣ ብዙ ጊዜ የኢትዮጵያ እና የኤርትራን ባህላዊ ወጥ ለማዘጋጀት ጥቅም ላይ ይውላል፣ ነገር ግን በእንጀራ፣ ጠፍጣፋ ዳቦ ውስጥም ያገለግላል። አቢሽ ከሁሉም ምግቦች ጋር በጥሩ ሁኔታ ይሄዳል።
ቂንጬ የኢትዮጵያውያን ባህላዊ ምግብ ከተሰነጠቀ ስንዴ ወይም ገብስ ወጥቶ በቅመማ ቅመም ይቀመማል። ብዙውን ጊዜ እንደ ቁርስ ምግብ ይቀርባል። ነገር ግን እንደ መክሰስ ወይም የጎን ምግብ ሊበላ ይችላል። ብዙ ጊዜ በቅቤ ወይም ሌሎች ተጨማሪዎች ይታጀባል። ቂንጬ በመላው ኢትዮጵያ ተወዳጅ የሆነ ገንቢ እና ሙሌት ነው።
ቂንጬ የኢትዮጵያውያን ባህላዊ ምግብ ከተሰነጠቀ ስንዴ ወይም ገብስ ወጥቶ በቅመማ ቅመም ይቀመማል። ብዙውን ጊዜ እንደ ቁርስ ምግብ ይቀርባል። ነገር ግን እንደ መክሰስ ወይም የጎን ምግብ ሊበላ ይችላል። ብዙ ጊዜ በቅቤ ወይም ሌሎች ተጨማሪዎች ይታጀባል። ቂንጬ በመላው ኢትዮጵያ ተወዳጅ የሆነ ገንቢ እና ሙሌት ነው።
ቡላ በተለምዶ “ውሸት ሙዝ” በመባል ከሚታወቀው እንሰት የተሰራ ስታርች ወይም ሊጥ ነው። ይሁን እንጂ የሚበላው የእንሰት ሥር ነው እንጂ ፍሬው አይደለም። ይህ ዝርያ የኢትዮጵያ ነው። ቡላ ከቆቾ አፈጣጠር የተገኘ ተረፈ ምርት ሲሆን ከተፈጨ የእንሰት ግንድ እና የቅጠል ሽፋን ላይ ለ10 - 15 ቀናት የሚፈላ እና ከዚያም በእንፋሎት ነው።
ተልባ የምግብ እና የፋይበር ሰብል ነው። ተልባ በተለምዶ የምግብ መፈጨትን ጤንነት ለማሻሻል ወይም የሆድ ድርቀትን ለማስታገስ ይጠቅማል። ተልባ በተጨማሪም አጠቃላይ ኮሌስትሮል መጠን ለመቀነስ ይረዳል ይህም የልብ ሕመም ስጋትን ለመቀነስ ይረዳል።
መከለሻ ማለት ከተለያዩ ቅመማ ቅመሞች በተለያየ መጠን ተደባልቆ የሚዘጋጅ፤ ወጥ ተሠርቶ ሊወጣ ሲል የምጨመር ማጣፈጫ ነው። መከለሻ ለብዙዎቹ የኢትዮጵያ ቀይ ወጥ ወጥ ምግቦች ተጨማሪ ጣዕም ይሰጣል።
ኮረሪማ በኢትዮጵያውያን ምግብ ውስጥ በብዛት ጥቅም ላይ የሚውል የካርድሞም አይነት ነው። ከሌሎች የካርድሞም ዝርያዎች ትንሽ ለየት ያለ ፣ የሚጣፍጥ ጣዕም አለው። ኮረሪማ በርበሬ እና ሚጥሚጣን ጨምሮ በብዙ የኢትዮጵያ የቅመም ቅይጥ ውስጥ ቁልፍ ንጥረ ነገር ሲሆን ቡና፣ ሻይ እና ሌሎች መጠጦችን ለማጣፈጥም ያገለግላል።